Orta Doğu’da tansiyon giderek yükselirken İsrail ile Hizbullah arasındaki çatışmalar yeni bir boyuta ulaştı. İsrail ordusunun Lübnan’ın güneyine yönelik sınırlı kara ilerlemeleri gerçekleştirdiği bildirildi. Bölgeden gelen bilgilere göre son günlerde artan saldırılarda en az 680 kişi hayatını kaybetti ve bunların 98’inin çocuk olduğu açıklandı. Yaşanan gelişmeler yalnızca Lübnan’ı değil tüm bölgeyi etkileyebilecek yeni bir askeri sürecin habercisi olarak değerlendiriliyor.
28 Şubat’ta İran dini lideri Ali Hamaney’in öldürüldüğü operasyonun ardından başlayan gerilim, Hizbullah’ın İsrail’e yönelik misilleme saldırılarıyla büyümüştü. Bu saldırılara karşılık veren İsrail ordusu hem hava operasyonlarını artırdı hem de Lübnan sınırındaki bazı stratejik noktalara karadan ilerlemeye başladı.
İsrail’in hedefi sınır hattında güvenlik kuşağı
Uzmanlara göre İsrail’in Lübnan’daki kara operasyonlarının temel amacı Hizbullah’ın sınır hattındaki askeri varlığını zayıflatmak. Siyaset Bilimleri Uzmanı Doç. Dr. Faik Tanrıkulu, İsrail’in bu hamleyle kuzey sınırını daha güvenli hale getirmeyi hedeflediğini belirtiyor.
Tanrıkulu’na göre İsrail ordusu son günlerde Hiyam, Adise, Kefr Kila, Kefr Şuba ve Zuhayra gibi sınır bölgelerine sınırlı kara sızmaları gerçekleştirdi. Bu noktalar hem stratejik yükseltiler hem de Litani Nehri havzasını kontrol eden kritik alanlar olarak görülüyor.
İsrail yönetiminin bölgede kalıcı olabilecek bir tampon bölge oluşturmayı planladığı da iddialar arasında yer alıyor. Böyle bir adımın Hizbullah’ı İsrail sınırından daha kuzeye itmesi ve roket saldırılarının menzilini azaltması amaçlanıyor.
Ancak sahadaki gelişmeler İsrail’in beklediği kadar hızlı ilerleyemediğini gösteriyor. Hizbullah güçlerinin gerilla tipi saldırılarla İsrail birliklerine karşı koyduğu, roket ve insansız hava araçlarıyla İsrail’in kuzeyindeki askeri hedefleri vurduğu belirtiliyor.
Uzmanlara göre İsrail’in Lübnan’daki operasyonlarının bir sonraki aşaması Bekaa Vadisi olabilir. Hizbullah’ın lojistik hatlarının ve silah depolarının büyük bölümünün bu bölgede bulunduğu biliniyor.
İsrail hava kuvvetleri son günlerde Beyrut’un güneyindeki Dahiye bölgesi ile Bekaa Vadisi’ni hedef alan saldırılar düzenledi. Bu saldırıların kara operasyonlarının hazırlık aşaması olabileceği değerlendiriliyor.
Tanrıkulu, İsrail’in bu süreçte İran’a yönelik hava saldırılarını sürdürürken kara operasyonunu Lübnan cephesine kaydırdığını belirterek şu değerlendirmeyi yapıyor: İran’a doğrudan karadan müdahale etmek mümkün değil ancak Hizbullah Lübnan’da fiziksel olarak hedef alınabiliyor.
Bölgede yaşanan çatışmaların yalnızca Lübnan ve İsrail arasında sınırlı kalmayabileceği de ifade ediliyor. İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatma tehdidi, küresel enerji piyasaları üzerinde ciddi bir baskı oluşturmuş durumda.
Uzmanlar, boğazın uzun süre kapalı kalması halinde petrol fiyatlarının hızla yükselebileceğini ve bunun küresel ekonomik krizi tetikleyebileceğini belirtiyor. Şimdiden petrol ve gübre fiyatlarında ciddi artışlar yaşandığı, bazı ülkelerin stratejik enerji rezervlerini kullanmaya başladığı ifade ediliyor.
Yaşanan gelişmeler Orta Doğu’daki çatışmanın yalnızca bölgesel bir kriz olmaktan çıkıp küresel ekonomik ve siyasi sonuçlar doğurabilecek yeni bir döneme girdiğini gösteriyor.