Avrupa’da üzerinde çalışılan Pods4Rail projesi, şehir içi ve şehirler arası ulaşımda farklı taşıma araçları arasında geçiş yapma şeklini değiştirmeyi amaçlıyor. Avrupa Birliği tarafından desteklenen projede yolcuların veya yüklerin içinde bulunduğu kapsülden ayrılmadan karayolu, demiryolu ve ilerleyen aşamalarda teleferik sistemleri arasında taşınabilmesi üzerinde çalışılıyor. Pods4Rail adı verilen sistemin merkezinde standart ölçülerde hazırlanan yolcu ve yük kapsülleri bulunuyor. Yolculuk boyunca aynı kalan kapsül, gidilecek güzergâha göre farklı taşıyıcı platformların üzerine otomatik şekilde aktarılıyor. Projede Alman Havacılık ve Uzay Merkezi DLR, Siemens Mobility ile Avrupa’nın farklı ülkelerinden araştırma kuruluşları ve sektör temsilcileri görev aldı. Yedi Avrupa ülkesinden 15 kuruluşun katıldığı çalışmalar kapsamında ulaşım araçlarının tek sistem altında nasıl çalışabileceği, kapsüllerin platformlar arasında nasıl aktarılacağı ve sistemin günlük ulaşım ağına nasıl dahil edilebileceği araştırıldı.
Pods4Rail Nasıl Çalışacak?
Pods4Rail sisteminde yolcu veya yük için hazırlanan kapsül yolculuk boyunca değişmeyecek. Kapsülü hareket ettiren taşıyıcı platform ise karayolu veya demiryolu gibi kullanılacak ulaşım şekline göre değiştirilecek.Taşıyıcıların kendi kullanım alanlarına uygun şasi, motor, enerji kaynağı ve teknik donanımlara sahip olması planlanıyor. Kapsül, ulaşım merkezine geldiğinde yolcuların araç değiştirmesine gerek kalmadan başka taşıyıcıya aktarılabilecek.
Örneğin kırsal bölgede yolculuğa başlayan kapsül ilk olarak karayolunda ilerleyen platform üzerinde hareket edebilecek. Demiryolu bağlantısının bulunduğu noktaya ulaşıldığında kapsül otomatik sistem yardımıyla tren platformuna geçirilecek.Birden fazla kapsül aynı tren üzerinde toplanarak uzun mesafeli yolculuğunu demiryoluyla sürdürebilecek. Varış noktasına yaklaşıldığında kapsüller tekrar ayrılacak ve karayolunda çalışan taşıyıcılara aktarılabilecek.
Projenin ulaşım ağındaki ana taşıma noktasını demiryollarının oluşturması planlanıyor. Böylece demiryolunun yüksek yolcu ve yük kapasitesi ile enerji verimliliğinin, karayolu ulaşımının farklı noktalara erişebilme imkânıyla beraber kullanılması amaçlanıyor.Pods4Rail kapsamında teleferik sistemleri üzerinde de çalışmalar yapılıyor. Planlanan yapı hayata geçirilirse aynı kapsül karayolunda başladığı yolculuğunu trenle sürdürebilecek, güzergâhın şartlarına göre teleferik sistemine de aktarılabilecek. Teleferik seçeneğinin dağlık bölgeler ve karayoluyla ulaşımın daha zor olduğu yerlerde kullanılabileceği değerlendiriliyor.
Pods4Rail Projesi İçin 20’den Fazla Kullanım Alanı Belirlendi
Çalışmalar yalnızca kapsüllerin tasarımıyla sınırlı tutulmadı. Kapsüllerin taşıyıcılara bağlanması, platformlar arasındaki otomatik aktarım işlemleri ve ulaşım ağının yönetilmesini sağlayacak dijital sistemler de proje kapsamında ele alındı.Araştırmacılar Pods4Rail için 20’den fazla kullanım alanı belirledi. Ayrıca sistemin ekonomik olarak nasıl işletilebileceğine yönelik 8 farklı iş modeli senaryosu hazırlandı.Sistemin düşük yolcu yoğunluğuna sahip demiryolu güzergâhlarında talebe göre yolcu taşımacılığında kullanılabileceği düşünülüyor. Paket taşımacılığı ve hızlı kargo teslimatları da değerlendirilen alanlar arasında bulunuyor.
Çalışmalarda sağlık hizmetlerine yönelik kapsüller de ele alındı. Özel donanıma sahip kapsüllerin mobil sağlık tesisi şeklinde kullanılması ve ihtiyaç duyulan bölgeye farklı taşıma platformları üzerinden ulaştırılması değerlendiriliyor. Böylece kapsül içindekisağlık ekipmanlarının her ulaşım değişikliğinde başka araca taşınmasına gerek kalmaması amaçlanıyor.Pods4Rail projesine Avrupa Birliği tarafından yaklaşık 3 milyon euro destek sağlandı. Sistemin günlük hayata geçebilmesi için ise güvenlik standartları, yasal izinler, ekonomik maliyetler ve mevcut karayolu ile demiryolu altyapısına uyum gibi başlıkların çözüme kavuşturulması gerekiyor.DLR öncülüğünde yürütülmesi planlanan PREFER projesiyle kapsül tabanlı ulaşım çalışmalarının devam ettirilmesi bekleniyor. Yeni çalışmada sistemin gerçek ulaşım koşullarında kullanılabilirliği ve bölgesel taşımacılığa nasıl uyarlanabileceği daha ayrıntılı şekilde araştırılacak.