Türkiye’de milyonlarca emekli artan yaşam maliyetleri ve düşük aylıklarla geçinmeye çalışırken Avrupa’daki emeklilerin servet düzeyi yeniden gündeme geldi. Peki Avrupa’daki emeklilerin birikimi ne kadar, Türkiye’de emekliler hangi gelir grubunda yer alıyor? Avro bölgesinde 65-74 yaş grubundaki hanelerin medyan net serveti 185 bin 300 avro seviyesine ulaşırken Türkiye’de aynı yaş grubuna ilişkin birebir karşılaştırılabilir bir servet verisi bulunmuyor. Buna karşın emekli gelirleri, konut sahipliği ve son araştırmalarda ortaya çıkan gelir dağılımı, Türkiye’deki emeklilerin ekonomik durumuna ilişkin önemli bilgiler sunuyor. Veriler, emeklilerin büyük kısmının alt ve alt-orta gelir grubunda yaşamını sürdürdüğünü gösterirken Avrupa ile Türkiye arasındaki fark yeniden tartışma konusu oldu.
Avrupa’daki Emeklilerin Net Serveti Ne Kadar?
Avrupa Merkez Bankası’nın Hanehalkı Finans ve Tüketim Araştırması verilerine göre avro bölgesinde 65-74 yaş aralığındaki hanelerin medyan net serveti 185 bin 300 avro olarak hesaplandı. Güncel kurla bu tutar yaklaşık 10 milyon TL seviyesine karşılık geliyor.
Avro bölgesinde ülkeler arasında ciddi farklar bulunuyor. 65-74 yaş grubundaki hanelerde en düşük medyan net servetin 36 bin 300 avro ile Letonya’da olduğu belirtiliyor. Avusturya, Almanya ve Fransa gibi ülkelerde ise aynı yaş grubundaki hanelerin medyan net serveti avro bölgesi ortalamasının üzerinde seyrediyor.
Bazı Avrupa ülkelerinde medyan net servet 100 bin avronun altında kalmasına rağmen genel tablo, emeklilik dönemindeki ekonomik güvencenin yalnızca maaşla sınırlı olmadığını gösteriyor. Konut sahipliği, tasarruflar, çalışma hayatında yapılan birikimler ve aileden aktarılan servet de emeklilik dönemindeki ekonomik koşulları belirleyen başlıca unsurlar arasında yer alıyor.
Türkiye’de ise 65-74 yaş grubunun medyan net servetini Avrupa’daki verilerle aynı yöntemle karşılaştırmaya imkân tanıyan doğrudan bir istatistik bulunmuyor. Mevcut gelir ve konut verileri üzerinden yapılan değerlendirmelerde ise emeklilerin önemli kısmının düşük gelirle yaşamını sürdürdüğü görülüyor.
Türkiye’de emekli, malullük veya ölüm aylığı alanların sayısının yaklaşık 17,7 milyon olduğu belirtilirken bu grubun 2,5 ila 3 milyonunun 65 yaşın üzerinde bulunduğu ifade ediliyor. Emeklilerin yarısından fazlasının aylığının 20 bin TL ile 25 bin TL arasında olduğu aktarılıyor.
Konut sahipliği oranı Türkiye genelinde yüzde 57,1 seviyesinde bulunurken 65 yaş üzerindeki kişilerde bu oranın yüzde 74 ila yüzde 76 arasında olduğu görülüyor. Ancak emeklinin ev sahibi olması, aylık gelirinin günlük ihtiyaçları karşılamaya yettiği anlamına gelmiyor.
Türkiye’de Emeklilerin Yüzde 83,5’i Ortalamanın Altında
Mayıs 2026’da yayımlanan “Türkiye’de Emekli Yoksulluğu” başlıklı çalışmada emeklilerin gelir düzeyi ve ekonomik kırılganlığı incelendi. Araştırmada yer alan gelir dağılımına göre katılımcıların yüzde 43,1’i alt gelir grubunda bulunuyor.
Alt-orta gelir grubundaki emeklilerin oranı yüzde 38,8 olurken orta gelir grubundakilerin payı yüzde 10,6 seviyesinde kaldı. Orta-üst gelir grubunda yer alan emeklilerin oranı yüzde 2,2 olarak hesaplanırken üst gelir grubundaki katılımcıların oranının oldukça sınırlı olduğu belirtildi.
Derin yoksul olarak değerlendirilenlerle birlikte alt ve alt-orta gelir grupları hesaba katıldığında araştırmaya katılan emeklilerin yaklaşık yüzde 83,5’inin ortalamanın altında gelirle yaşadığı görülüyor. Derin yoksulluk grubundaki emeklilerin oranı ise yüzde 1,6 olarak kaydedildi.
Gelir seviyesinin yanı sıra beklenmedik harcamalar da emeklilerin bütçesinde önemli yer tutuyor. Sağlık giderleri, borçlar, gelir kaybı ve plansız harcamalar sınırlı aylıkla geçinen emeklilerin ekonomik dengesini kısa sürede değiştirebiliyor.
Avrupa ve Türkiye verileri aynı ölçüm yöntemiyle hazırlanmadığı için doğrudan servet karşılaştırması yapmak mümkün değil. Buna karşın mevcut göstergeler, Türkiye’de emeklilik dönemindeki ekonomik koşulların gelir, birikim, konut sahipliği ve sosyal koruma imkânlarıyla birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.
