Erzincan Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü’nde yer alan Türkiye’nin tek ters lale koleksiyon bahçesi, nisan ayıyla birlikte yeniden renklenmeye başladı. Nesli tehlike altında bulunan ters lalelerin çiçek açmasıyla birlikte hem doğa meraklılarının hem de ziyaretçilerin ilgisi bu alana yöneldi. Yalnızca yaklaşık 20 gün canlı kalabilen bu özel çiçekler, kısa ömürlü yapısına rağmen her yıl büyük ilgi görüyor. Enstitüde sürdürülen çalışmalar sayesinde Türkiye’nin farklı bölgelerinden getirilen ters lale türleri koruma altında tutulurken, yeni çeşit geliştirme süreci de devam ediyor. Yetkililer, doğadan izinsiz şekilde toplanması ya da zarar verilmesi halinde 2026 yılı itibarıyla 700 bin lira idari para cezası uygulandığını hatırlatıyor. Bu yönüyle ters laleler, yalnızca görüntüsüyle değil, korunma süreciyle de dikkat çeken türler arasında yer alıyor.
Koleksiyon Bahçesinde 38 Tür Koruma Altında
Erzincan Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü bünyesinde 34’ü Türkiye’nin farklı bölgelerinden, 4’ü ise yurt dışından temin edilen toplam 38 ters lale türü bulunuyor. Türkiye’de ters lale gen kaynaklarını korumak amacıyla oluşturulan koleksiyon bahçesinde, 38 türe ait 82 popülasyon muhafaza ediliyor. Bu çalışma sayesinde hem doğal miras kayıt altına alınıyor hem de biyolojik çeşitliliğin devamı için önemli adımlar atılıyor.
Ziraat Mühendisi Meral Aslay, ters lalelerde kültüre alma ve ıslah çalışmalarının 2006 yılından bu yana sürdüğünü belirtti. Aslay’ın verdiği bilgilere göre yeni melez çeşit elde etme süreci 4 ila 7 yıl arasında değişiyor. Yapılan çalışmalar sonunda 27 melez çeşit adayı geliştirildi.
Ters Laleye Zarar Verenlere 700 Bin Lira Ceza
Koruma altında bulunan ters lale türlerinin doğadan izinsiz toplanması ve yurt dışına çıkarılması yasak kapsamında değerlendiriliyor. Bu çiçeklere zarar verilmesi halinde 2026 yılı için 700 bin lira idari para cezası uygulanıyor. Kısa süreli çiçeklenme döneminde yoğun ilgi gören ters laleler, bu yüzden sıkı şekilde takip ediliyor.
Görsel güzelliğiyle öne çıkan ters laleler, her yıl sınırlı süre boyunca açıyor. Enstitü yetkilileri, ziyaretçilerin bu türlere zarar vermeden alanı gezmesi gerektiğini hatırlatıyor. Erzincan’daki koleksiyon bahçesi ise hem koruma çalışmaları hem de geliştirme faaliyetleriyle Türkiye’de ayrı bir noktada bulunuyor.
