Türkiye’de yemek ve market siparişlerini dağıtan esnaf kuryeler, bağlı oldukları platformların nakit ödeme sisteminde yaptığı değişikliğe tepki gösterdi. Daha önce müşteriden tahsil edilen nakit tutar haftalık mahsuplaşma sistemiyle dengelenirken, yeni uygulamayla birlikte kuryelerin topladıkları parayı belirlenen bankaların ATM’lerine yatırması isteniyor. Günlük nakit akışına alışan kuryeler, sistem değişikliğinin çalışma düzenlerini zorlaştıracağını belirtiyor.
Bir dönem yüksek kazançlarıyla gündeme gelen motokuryeler, artan rekabet ve düşen gelirlerin ardından şimdi de ödeme sistemindeki değişiklikle karşı karşıya kaldı. Günlük sıcak para akışının kesileceğini ifade eden kuryeler, platformlara kesecekleri faturaların karşılığını beklemek zorunda kalacaklarını dile getiriyor.
Nakit Mahsuplaşma Yerine Günlük ATM Yatırma Dönemi
Eski sistemde müşteri siparişi nakit ödediğinde kurye parayı teslim alıyordu. Platform şirketi, bu tutarı haftalık hakedişten düşerek mahsuplaşıyordu. Eğer kurye fazla nakit toplamışsa kalan bakiyeyi ATM aracılığıyla şirket hesabına yatırıyordu.
Yeni uygulamayla birlikte nakit sipariş bedellerinin her gün belirlenen banka ATM’lerine yatırılması gerekiyor. Bu değişiklik, kuryelerin günlük gelir düzenini doğrudan etkiliyor. Gün içinde toplanan nakdin anında kullanılamayacağı belirtiliyor.
Para Üstü Sorunu Gündemde
Örneğin 279 liralık bir siparişte müşteri 300 lira verdiğinde, para üstü talep edilmezse aradaki fark kuryeye kalabiliyordu. Bu tür küçük tutarlar günlük kazanca ek gelir sağlıyordu. Yeni sistemde bahşiş uygulaması devam edecek olsa da para üstü konusunda yaşanabilecek sorunlar tartışılıyor.
Müşteri para üstünü talep ettiğinde ve kuryede yeterli bozuk para bulunmadığında siparişin iptal edilmesi ya da müşterinin farkı kabul etmesi gibi seçenekler gündeme geliyor. Siparişlerin yaklaşık yarısının nakit gerçekleştiği ifade ediliyor.
“ATM Memuru Gibi Çalışmak İstemiyoruz”
Kuryeler, gün içinde sürekli ATM aramak zorunda kalacaklarını belirtiyor. Yakıt masrafının artacağı ve zaman kaybı yaşanacağı dile getiriliyor. İş yükünün artmasının teslimat sürelerini de etkileyebileceği ifade ediliyor.
Gelirler Geriledi
Bir dönem aylık 200 bin liraya yaklaşan ciro rakamlarına ulaşıldığı belirtiliyor. Slot saatleri dışında ek işler yapan kuryelerin yüksek kazanç elde ettiği biliniyordu. Artan kurye sayısı ve rekabet nedeniyle gelirlerin düştüğü aktarılıyor.
Güncel durumda aylık net kazançların 60-90 bin lira bandına gerilediği ifade ediliyor. Bazı kuryelerin vergi ve SGK borcu bulunduğu belirtiliyor. Vergi yapılandırması beklentisinin ise karşılık bulmadığı hatırlatılıyor.Yeni ödeme sisteminin sektörde nasıl bir etki yaratacağı önümüzdeki dönemde netleşecek.
