İsrail’in İran’a yönelik askeri müdahalesi, Avrupa başkentlerinde diplomatik ve güvenlik alarmı yarattı. İngiltere, Fransa ve Almanya liderleri arasında telefon trafiği hız kazanırken, NATO ve AB yetkilileri de bölgedeki gelişmelere ilişkin üst düzey açıklamalarda bulundu. Ortak mesaj ise net: gerilimi azaltma ve diplomasiye öncelik verme çağrısı.

İngiltere, Almanya ve Fransa liderleri, gelişmeleri telefon görüşmeleriyle değerlendirirken, ABD ile temaslar da eş zamanlı olarak yoğunlaştı. Avrupa’dan gelen açıklamalarda bölgesel istikrarın korunması ve siyasi yollarla çözüm vurgusu öne çıktı.

Avrupa’dan Gelen Açıklamalar

  • NATO Genel Sekreteri Mark Rutte: “Bu, İsrail’in tek taraflı bir eylemidir. Tüm müttefiklerin gerilimi azaltma yönünde birlikte hareket etmesi hayati önem taşımaktadır.”

  • AB Konseyi Başkanı Antonio Costa: “Tüm tarafları daha büyük bir çatışmadan uzak durmaya çağırıyorum. Diplomasi vazgeçilmezdir.”

  • AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen: “Bölgesel istikrar ve küresel güvenlik açısından diplomatik çözüm her zamankinden daha önemlidir.”

  • AB Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas: “İtidal çağrısında bulunuyorum. Diplomasi en etkili çözüm yolu olmaya devam ediyor.”

  • Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron: “İran’ın nükleer programı konusundaki kaygılarımız sürüyor. Ancak İsrail’in güvenlik hakkını da tanıyoruz. Bölge için barış ana hedef olmalıdır.”

  • Almanya Başbakanı Friedrich Merz: “Diplomatik araçlarımızı kullanarak çatışmanın tırmanmasını engellemeliyiz.”

  • İngiltere Başbakanı Keir Starmer: “Ortadoğu’da istikrar herkesin önceliği olmalı. Gerilimi artıran adımlardan kaçınılmalı.”

Rusya ve Çin'den Dengeleyici Mesajlar

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, hem İran Cumhurbaşkanı Mesut Pezeşkiyan hem de İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile görüştü. Kremlin, İsrail’in eylemlerini BM Şartı’na aykırı olarak nitelendirdi. Putin ayrıca İran’ın nükleer programına ilişkin tüm meselelerin siyasi ve diplomatik yollarla çözülmesi gerektiğini vurguladı.

Çin Dışişleri Bakanlığı ise tarafları barışçıl çözüme katkı sağlayacak adımlar atmaya çağırdı.

Bölge Ülkelerinden Sert Tepkiler

  • Suudi Arabistan, İsrail’in saldırısını “açık saldırganlık” olarak tanımlayarak bölgede barışı zedelediğini belirtti.

  • Birleşik Arap Emirlikleri, İsrail’in eylemini şiddetle kınadı.

  • Ürdün, bu adımın bölgesel bir savaşa yol açabileceği uyarısında bulundu.

  • Irak, saldırının ABD-İran müzakerelerini tehlikeye attığını vurguladı.

  • Katar, yaşananların diplomatik çözüm sürecini olumsuz etkilediğini duyurdu.

Avrupa ve dünya genelinde yükselen diplomasi çağrıları, gerilimin büyümesini önlemeye odaklanıyor.