Orta Doğu’da süren İran gerilimi ve İsrail’in yürüttüğü askeri operasyonların geleceği, hem uluslararası kamuoyunda hem de İsrail içinde yoğun şekilde tartışılmaya devam ediyor. İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu’nun izlediği strateji ve savaşın nihai hedefinin ne olduğu konusunda farklı değerlendirmeler gündeme geliyor. Amerikan basınında yer alan analizlerde, bazı İsrailli yetkililerin savaşın nasıl sonuçlanacağına ilişkin soru işaretleri taşıdığı ifade edildi. Washington Post gazetesinde yayımlanan bir köşe yazısında, İsrail’deki bazı üst düzey isimlerin Orta Doğu’da gerilimin daha da tırmanmasından ve İran’a yönelik uzun süreli askeri operasyonların sonuçlarından kaygı duyduğu aktarıldı. Yazıda ayrıca, bölgedeki askeri hareketliliğin küresel ekonomi üzerindeki etkilerinin de tartışıldığına dikkat çekildi. Petrol fiyatlarında yaşanan yükselişin dünya ekonomisi açısından yeni riskler oluşturabileceği değerlendirmeleri de gündeme geldi.
İsrailli Yetkililer Savaşın Sonucunu Tartışıyor
Washington Post köşe yazarı David Ignatius’un kaleme aldığı değerlendirmede, bazı İsrailli yetkililerin savaşın hedeflerinin netliği konusunda görüş bildirdiği ifade edildi. İgnatius’a konuşan kaynaklar, ABD ve İsrail tarafından yürütülen saldırılarda belirlenen bazı askeri hedeflere ulaşılmaya yaklaşıldığını dile getirdi. İran’ın Haziran ayında düzenlenen saldırının ardından devam eden nükleer programına yönelik tesislerin hedef alındığı ve balistik füze ile silah üretim merkezlerinde ciddi hasar oluştuğu ileri sürüldü. Ayrıca bazı üst düzey askeri ve istihbarat yetkililerinin de operasyonlar sırasında etkisiz hale getirildiği aktarıldı.
Yetkililer, askeri hedeflerin ortadan kaldırılmasının İsrail açısından önemli bir aşama olduğunu ifade ederken, İran yönetiminin tamamen teslim olmasının beklenmediğini belirtti. Buna rağmen İran’ın ABD tarafından belirlenen şartlar doğrultusunda bir ateşkese yönelik mesaj verebileceği ihtimalinin de değerlendirildiği kaydedildi.
Netanyahu’nun Stratejisi Tartışma Konusu
Köşe yazısında görüşlerine yer verilen İsrailli yetkililerin açıklamalarının doğrudan Başbakan Benyamin Netanyahu adına yapılmadığı vurgulandı. Yazıda, Netanyahu’nun İran’da rejim değişikliği fikrine sıcak baktığı ancak İsrail savunma kurumundaki bazı isimlerin bu yaklaşımı farklı açılardan değerlendirdiği ifade edildi. Bazı güvenlik yetkililerinin, Gazze’de yaşanan savaş sürecinde olduğu gibi stratejik planlamaların sonuçları konusunda temkinli yaklaştığı da aktarıldı.
İsrailli kaynaklar, İran’da mevcut yönetimin kısa vadede çökeceğine dair bir işaret görmediklerini de dile getirdi. Ayrıca İran içinde farklı grupların silahlandırılması gibi seçeneklerin ülke nüfusunun büyük bölümünde olumsuz karşılık bulabileceği değerlendirmeleri paylaşıldı. Bunun yanı sıra İsrail’deki bazı savunma planlayıcılarının Lübnan’da 1982 yılında yaşanana benzer geniş kapsamlı bir kara harekatı ihtimalini de dikkatle değerlendirdiği belirtildi. ABD’nin uzun süreli bir çatışma sürecine çekilmesinin iki ülke ilişkileri açısından farklı sonuçlar doğurabileceği yönünde görüşler de dile getirildi.
