Türkiye’de her yıl yaklaşık 100 bin kişinin hastane dışında ani kalp durması nedeniyle hayatını kaybettiği belirtilirken, uzmanlar ilk dakikaların hayati önem taşıdığına dikkat çekiyor. Sağlık Bakanlığı’nın başlattığı yeni uygulama kapsamında, insan yoğunluğunun yüksek olduğu alanlarda otomatik şok cihazlarının yaygınlaştırılması hedefleniyor.
OED Cihazları Hayat Kurtarma Zincirinin En Kritik Halkası
Türkiye Acil Tıp Vakfı’nın desteklediği “Kalp Durduğunda Siz Durmayın” kampanyası kapsamında, Otomatik Eksternal Defibrilatör (OED) cihazlarının havaalanları, AVM’ler, istasyonlar ve stadyumlar gibi alanlarda yaygınlaştırılması planlanıyor. 2026 yılı içinde yaklaşık 13 bin noktada, 2028 yılına kadar ise 20 bin noktada bu cihazların aktif olması hedefleniyor.
ASELSAN tarafından geliştirilen yerli OED cihazları, kalp ritmini otomatik analiz ederek yalnızca gerekli durumlarda elektroşok uyguluyor. Sesli ve görsel yönlendirme sistemi sayesinde ilk yardım eğitimi olmayan kişiler bile doğru müdahaleyi gerçekleştirebiliyor.
İlk Müdahale Hayatta Kalma Oranını Katlıyor
Uzmanlara göre kalp durması vakalarında ilk 5 dakika içinde müdahale edilmezse beyin hasarı hızla artıyor. Türkiye’de 112 ekiplerinin ortalama ulaşma süresinin 8-10 dakika olması, ilk müdahalenin çevredeki kişiler tarafından yapılmasını kritik hale getiriyor.
Temel yaşam desteğinde hastanın solunumu kontrol edildikten sonra göğüs basısı uygulanması gerekiyor. Dakikada 100-120 ritimde yapılan basılar ve doğru müdahale, hastanın hayatta kalma şansını ciddi oranda artırıyor. Mevcut durumda yüzde 5 seviyesinde olan geri dönüş oranının yüzde 10’a çıkarılması bile büyük bir başarı olarak değerlendiriliyor.
